Soalan Lazim Pentadbiran Pusaka
 

PERMOHONAN

 
1. Bilakah waktu yang sesuai untuk membuat permohonan pentadbiran harta pusaka simati?
Permohonan boleh dibuat pada bila-bila masa selepas kematian simati.
Walaubagaimanapun, dinasihatkan permohonan dibuat dengan segera atau sekurang-kurangnya dalam tempoh tiga (3) bulan daripada tarikh kematian simati.
Ini bagi mengelakkan berlakunya kemungkinan kematian berlapis atau risiko kehilangan dokumen penting yang akan merumitkan lagi urusan permohonan dan/atau pentadbiran harta pusaka simati.
2. Siapakah yang boleh membuat permohonan pentadbiran harta pusaka di AmanahRaya?
Waris simati atau mana-mana pihak yang berkepentingan boleh membuat permohonan pentadbiran pusaka simati di AmanahRaya.
3. Perlukah semua waris hadir semasa membuat permohonan?
Tidak perlu. Hanya pihak yang memohon perlu hadir di AmanahRaya samada di ibu pejabat atau mana-mana cawangan AmanahRaya bagi mengisi borang permohonan dan mengemukakannya berserta dokumen sokongan kepada AmanahRaya untuk tindakan susulan.
Borang permohonan dan senarai dokumen sokongan yang diperlukan boleh dimuat turun daripada laman web rasmi AmanahRaya di www.amanahraya.my
4. Bolehkah borang permohonan pentadbiran harta pusaka dihantar melalui pos?
Boleh. Pemohon boleh menghantar borang permohonan yang lengkap diisi berserta salinan dokumen sokongan yang diperlukan melalui pos kepada AmanahRaya samada dialamatkan ke ibupejabat atau mana-mana cawangan AmanahRaya. Sekiranya permohonan dibuat melalui pos, tiada keperluan untuk hadir ke AmanahRaya
5. Berapa lama proses pentadbiran pusaka yang dibuat di AmanahRaya?
Jika harta pusaka hanyalah harta alih sahaja, ianya dijangka akan mengambil masa 4 hingga 6 bulan. Jika ianya melibatkan harta tak alih, dijangkakan akan mengambil masa 12 bulan (setahun).
Perlu diingatkan bahawa tempoh masa pemprosesan ini juga bergantung kepada maklum balas dan kerjasama daripada waris dan pihak ketiga yang berurusan dengan Amanah Raya.
6. Berapakah fi Pentadbiran Pusaka?

Struktur Fi Pentadbiran Pusaka

5%

bagi RM25,000 yang pertama

4%

bagi baki yang berikutnya sehingga RM225,000

3%

bagi baki yang berikutnya sehingga RM225,000

2%

bagi baki yang berikutnya sehingga RM500,000

1%

bagi baki selebihnya

Contoh pengiraan fi bagi Pentadbiran Pusaka bernilai RM1,000,000

Peratusan

Butiran RM

Catatan

5%

Bagi RM25,000 yang pertama 1,250 (RM25,000 x 5%)

4%

Bagi baki yang berikutnya sehingga RM225,000 9,000 (RM225,000 x 4%)

3%

Bagi baki yang berikutnya sehingga RM250,000 7,500

(RM250,000 x 3%)

2% Bagi baki yang berikutnya sehingga RM500,000 10,000

(RM500,000 x 2%)

1% Bagi baki selebihnya 0

JUMLAH FI (RM)

27,750

 
7. Mengapa Amanah Raya perlu mengenakan caj fi sedangkan itu adalah duit waris?
Fi yang dikenakan oleh Amanah Raya adalah untuk kerja –kerja yang dijalankan oleh Amanah Raya sebagai pentadbir kepada harta pusaka simati yang melibatkan tugas-tugas pendaftaran aset dan waris-waris, penyiasatan aset dan waris, pengesahan aset dan liabiliti, penghasilan aset-aset, penyelesaian hutang dan liabiliti dan pembahagian harta pusaka kepada waris-waris.
Fi yang dikenakan adalah dibenarkan oleh undang-undang di bawah Akta Perbadanan Amanah Raya 1995 dan Akta Probet dan Pentadbiran 1959.
8. Bolehkah caj fi tersebut ditolak daripada harta pusaka simati?
Boleh sekiranya harta pusaka mempunyai aset berbentuk tunai/duit.
9. Sekiranya waris tidak membayar fi dan kos yang dikenakan, apakah yang akan berlaku?
Sekiranya tiada aset pusaka berbentuk tunai/duit dan waris enggan/gagal membayar fi dan/atau kos tersebut, fail pentadbiran pusaka akan ditutup dan tiada sebarang pentadbiran ke atas harta pusaka tersebut akan dilakukan sehinggalah fi pentadbiran dan kos-kos berkaitan diselesaikan.
10. Mengapa Sijil Faraid diperlukan di dalam pentadbiran harta pusaka?
Sijil Faraid memainkan peranan yang penting bagi menentukan siapakah yang layak mendapat pusaka simati serta bahagian yang layak diterima.
11. Di manakah Sijil Faraid boleh diperolehi?
Sijil Faraid boleh diperolehi daripada Mahkamah Syariah melalui permohonan waris simati.
 

PEMBAHAGIAN

 
12. Siapakah yang boleh mewarisi Harta Pusaka simati?
Penentuan waris-waris akan dilakukan selepas simati meninggal dunia.

Sekiranya simati adalah seorang Islam, waris-waris yang berhak ialah sebagaimana ditetapkan di bawah Faraid seperti bapa, ibu, isteri, suami, anak lelaki, anak perempuan, cucu lelaki, cucu perempuan dan sebagainya.

Bagi simati yang bukan beragama Islam, waris-waris yang berhak adalah sebagaimana dinyatakan di bawah Akta Pembahagian 1958 iaitu seperti ibu, bapa, suami, isteri, anak-anak dan zuriat / keturunan (issues) dan selainnya.

13. Siapakah yang berhak ke atas Harta Pusaka simati sekiranya simati tidak mempunyai waris?
Bagi yang bukan beragama Islam, Akta Pembahagian 1958 memperuntukkan bahawa Kerajaan berhak ke atas harta tersebut. Bagi yang beragama Islam pula, harta tersebut disalurkan kepada Baitul-Mal.
14. Sekiranya waris-waris bersetuju untuk membuat pembahagian harta secara sama rata, bolehkah Sijil Faraid dikecualikan?
Sijil Faraid boleh dikecualikan sekiranya jumlah keseluruhan harta pusaka yang terdiri daripada harta alih sahaja adalah kurang dari RM100,000.00 dengan 1 lapisan waris sahaja.
Sekiranya jumlah harta pusaka adalah melebihi RM100,000.00 dan/atau terdiri dari harta tak alih maka Sijil Faraid adalah mandatori.
15. Bolehkah pembahagian harta pusaka tidak mengikut Faraid atau Akta Pembahagian 1958?
Pembahagian secara muafakat boleh dilaksanakan sekiranya kesemua waris yang berhak bersetuju.
16. Apakah tindakan AmanahRaya apabila terdapat waris yang tidak dapat dikesan di dalam senarai waris pusaka ketika harta pusaka tersebut sedang ditadbir oleh AmanahRaya? Ke manakah wang tersebut akan disalurkan?
Pentadbiran harta pusaka akan dilaksanakan seperti biasa tetapi bahagian waris yang tidak dapat dikesan akan disimpan di AmanahRaya secara amanah sehingga tuntutan yang sah dibuat oleh waris tersebut.
17. Bagaimanakah AmanahRaya mengesan waris simati yang tidak dapat dikesan?
AmanahRaya akan membuat semakan menggunakan Agency Link-Up System (ALIS) Jabatan Pendaftaran Negara untuk mendapatkan maklumat terkini tentang waris simati yang tidak dapat dikesan.
18. Bolehkah saya menyemak harta yang ditinggalkan oleh simati di AmanahRaya?
Semakan senarai harta kepunyaan simati di AmanahRaya hanya boleh dilakukan oleh waris sahaja dan maklumat adalah terhad kepada aset yang ditadbir oleh AmanahRaya.
19. Adakah waris boleh memohon pengeluaran sebahagian tunai harta pusaka bagi tujuan sara hidup semasa pentadbiran masih dijalankan?
Ya, waris boleh memohon untuk pengeluaran tunai dan permohonan akan dibenarkan bergantung kepada penyelesaian liabiliti terlebih dahulu.
 

AM

 
20. Mengapa apabila dirujuk dengan bank berkaitan harta pusaka, bank akan selalu meminta untuk merujuk kepada AmanahRaya? Apakah kaitan AmanahRaya dalam urusan harta pusaka simati?
AmanahRaya merupakan salah satu pihak yang mempunyai bidang kuasa dalam mengeluarkan surat kuasa dan mengendalikan pembahagian harta pusaka. Pada amnya, pihak bank memerlukan surat kuasa iaitu Surat Akuan atau Arahan daripada AmanahRaya sebelum pembayaran dapat dilakukan samada secara terus kepada waris atau kepada AmanahRaya sebagai pentadbir kepada harta pusaka.
21. Dari manakah waris boleh mendapatkan surat kuasa mentadbir?
Di Malaysia, terdapat 3 institusi yang mempunyai kuasa mengeluarkan Surat Kuasa Mentadbir iaitu Amanah Raya, Seksyen Pembahagian Pusaka Kecil Jabatan Ketua Pengarah Tanah dan Galian dan Mahkamah Tinggi Sivil. Ketiga-tiga institusi mempunyai bidangkuasa pengeluaran surat kuasa seperti berikut :-

Amanah Raya Berhad Harta Pusaka meliputi Harta Alih bernilai tidak melebihi RM600,000.00.
Seksyen Pembahagian Pusaka Harta Pusaka meliputi Harta Alih dan Harta Tak Alih bernilai tidak melebihi RM2,000,000.00
Mahkamah Tinggi Harta Pusaka meliputi Harta Alih dan Harta Tak Alih bernilai melebihi RM2,000,000.00

 

Walaubagaimanapun, waris boleh melantik AmanahRaya sebagai Pentadbir bagi apa jua jenis dan nilai aset dan AmanahRaya akan menguruskannya sehingga selesai pentadbiran.

22. Adakah AmanahRaya boleh membuat pentadbiran bagi aset kenderaan yang belum habis dibayar?
Lazimnya, pembelian kenderaan adalah melalui kontrak sewa beli dengan institusi perbankan. Menurut peruntukan undang-undang, melainkan aset kenderaan tersebut telah habis dibayar seperti yang diperuntukkan di bawah kontrak sewa beli, pemilik aset kenderaan tersebut adalah institusi perbankan dan simati hanyalah penyewa sahaja.

Sehubungan itu, AmanahRaya hanya boleh membuat pentadbiran ke atas aset kenderaan tersebut sekiranya terdapat aset simati yang lain yang mempunyai nilai untuk membayar baki hutang kenderaan tersebut. Di dalam keadaan ini, AmanahRaya akan berurusan dengan institusi perbankan yang berkaitan bagi menyelesaikan hutang kenderaan tersebut.

Secara alternatif, waris-waris juga mempunyai pilihan untuk membuat pembiayaan ke atas kenderaan tersebut (‘second-hand vehicle financing’) atau menjual kenderaan tersebut kepada pihak ketiga, kedua-dua pilihan ini adalah tertakluk kepada kebenaran bertulis institusi perbankan yang berkaitan.

23. Bagaimana pentadbiran bagi aset rumah/tanah yang masih berhutang/digadaikan ditadbir?
Memandangkan simati masih berhutang dengan pihak bank, maka proses pindahmilik aset rumah/tanah kepada waris tidak boleh dilakukan melainkan hutang tersebut diselesaikan.
Setelah Surat Kuasa Mentadbir dikeluarkan, pentadbir akan menyelesaikan baki hutang terlebih dahulu melalui aset pusaka simati yang lain yang mempunyai nilai untuk membayar hutang tersebut. Sekiranya hutang/pinjaman ke atas aset tersebut dilindungi oleh Mortgage Reducing Term Assurance (MRTA)/Mortgage Reducing Term Takaful (MRTT), maka ianya akan digunakan untuk menyelesaikan hutang tersebut tertakluk kepada jumlah perlindungan yang diberikan.

Sekiranya, aset simati/MRTA/MRTT tidak mencukupi untuk menyelesaikan keseluruhan hutang tersebut, pemiutang/pemegang gadaian mempunyai hak untuk menghalang tebus (foreclose) / melelong aset tersebut.
Hasil lelongan setelah ditolak jumlah terhutang simati (jika ada) akan diserahkan kepada Pentadbir untuk dibahagikan kepada waris-waris yang berhak.

24. Saya mempunyai kepentingan dalam harta pusaka simati kerana simati berhutang dengan saya. Bolehkah saya menuntut hutang daripada harta pusaka simati?
Pemiutang boleh menuntut hutang daripada harta pusaka simati semasa proses pentadbiran harta pusaka simati dijalankan. Walau bagaimanapun, pemiutang perlu mengemukakan bukti yang kukuh bagi menuntut hutang simati tersebut.
25. Bagi pemilik harta yang telah meninggal dunia dan lantikan Penama telah dibuat ke atas harta tersebut di agensi seperti KWSP, Tabung Haji dan Syarikat Insuran, adakah bayaran tersebut akan dibayar terus kepada Penama atau Pentadbir harta yang dilantik?
Harta tersebut akan dibayar terus kepada Penama.
26. Apakah tanggungjawab Penama bagi kes pusaka orang Islam?
Penama dalam pusaka orang Islam bertindak sebagai Wasi atau Pemegang Amanah dan bertanggungjawab untuk membuat pembahagian harta pusaka kepada waris-waris yang berhak mengikut Faraid selepas semua hutang simati diselesaikan.
27. Sekiranya AmanahRaya telah dilantik sebagai pentadbir harta pusaka, bolehkah AmanahRaya menghalang pembayaran dibuat kepada Penama yang dinamakan?
Tidak boleh. Walau bagaimanapun, Penama mempunyai pilihan untuk menyerahkan bayaran yang diterima kepada AmanahRaya untuk ditadbir dan diagihkan kepada waris yang berhak selepas semua hutang simati diselesaikan.
28. Bagi kes pusaka orang Islam, jika Penama gagal menjalankan tanggungjawab sebagai Wasi dan tidak mengagihkan wang yang diterima melalui KWSP, Tabung Haji atau Syarikat Insuran/Takaful dan lain-lain kepada waris yang sah, apakah tindakan yang boleh diambil oleh waris – waris tersebut?
Waris-waris boleh mengambil tindakan undang – undang terhadap Penama untuk menuntut wang tersebut atas kegagalannya menjalankan tanggungjawab sebagai wasi.
29. Sekiranya penerima pencen meninggal dunia, adakah wang pencen yang masih dimasukkan ke dalam akaun simati dianggap sebagai pusaka?
Wang pencen yang diterima oleh penerima pencen adalah terhenti bermula daripada tarikh kematiannya.
Wang pencen yang diterima semasa hayatnya adalah sebahagian daripada harta pusaka dan wang pencen yang diterima selepas kematiannya adalah hak milik kerajaan Malaysia.
30. Apakah yang dimaksudkan dengan harta pusaka yang mempunyai wasiat dan tidak berwasiat?
Jika si mati meninggalkan harta dengan wasiat terakhirnya yang sah yang mengandungi cara-cara bagaimana harta pusakanya hendaklah dibahagikan antara waris-warisnya, harta pusaka itu dipanggil harta pusaka berwasiat.
Bagi orang yang bukan beragama Islam, wasiat itu adalah sah selama ia mematuhi semua syarat dan peruntukan yang terkandung di dalam Akta Wasiat 1959 dan pengesahan wasiatnya tidak dicabar oleh mana-mana waris/pihak.
Bagi orang yang beragama Islam, simati hanya boleh mewasiatkan tidak lebih daripada 1/3 daripada harta pusakanya kepada pihak- pihak lain selain waris (dengan persetujuan atau tanpa persetujuan waris).

Simati yang meninggalkan harta tanpa wasiat dipanggil harta pusaka tak berwasiat.

31. Apakah perbezaan di antara pentadbiran harta pusaka yang mempunyai wasiat dengan tidak berwasiat?
Bagi harta pusaka berwasiat, proses pewarisan adalah lebih mudah dan cepat memandangkan wasi telah pun dilantik oleh simati mengikut wasiatnya yang sah.
Berbanding harta pusaka tanpa wasiat, perlantikan pentadbir adalah tertakluk kepada persetujuan kesemua waris / ketentuan mahkamah dan ini boleh mengundang kepada risiko perbalahan di antara waris-waris yang menyebabkan proses pentadbiran berlanjutan ke satu tempoh yang lebih lama.
Selain daripada itu, terdapatnya peruntukan undang-undang yang memerlukan dua penjamin bagi mendapatkan surat kuasa mentadbir bagi harta pusaka yang tidak berwasiat.
Setiap penjamin perlu mempunyai aset bersamaan nilai kasar harta pusaka simati. Ini pastinya menyukarkan dan melewatkan proses pentadbiran harta pusaka.
AmanahRaya walau bagaimanapun dikecualikan oleh undang-undang daripada keperluan untuk memberikan jaminan ke atas pusaka yang ditadbirnya.
32. Bolehkah benefisiari yang tidak dinamakan di dalam wasiat menuntut wang/belanja/nafkah daripada harta pusaka simati?
Bagi harta pusaka orang yang beragama Islam, tidak timbul persoalan ini memandangkan simati hanya boleh mewasiatkan 1/3 daripada harta pusakanya kepada pihak-pihak yang bukan waris dan selebihnya dibahagikan kepada waris-waris yang berhak mengikut Faraid.

Manakala bagi harta pusaka orang yang bukan beragama Islam, memandangkan tiada halangan jumlah yang boleh diwasiatkan, simati berkemungkinan mewasiatkan keseluruhan harta pusakanya kepada pihak yang lain dengan mengenepikan waris-warisnya.
Di dalam keadaan ini, undang-undang membenarkan benefisiari yang berkepentingan seperti yang diperuntukkan di bawah Seksyen 3 (1) Akta Pewarisan (Peruntukan Keluarga) 1971 atau wakilnya untuk membuat permohonan kepada Mahkamah untuk sesuatu peruntukan yang munasabah daripada harta pusaka bersih simati untuk nafkah benefisiari tersebut tertakluk kepada peruntukan-peruntukan lain yang dinyatakan di dalam Akta yang sama.